Selecteer "Alle cookies accepteren" als u akkoord gaat met het opslaan van essentiële cookies, analytische cookies, marketingcookies en social media cookies. Door op "Cookie-voorkeuren aanpassen" te klikken kan u uw voorkeuren beheren. Cookiebeleid

Essentiële cookies
zijn noodzakelijk voor een normaal bezoek aan de website om puur technische redenen. Aangezien dit een technische noodzaak is, hoeven we u alleen op de hoogte te stellen van deze cookies, en worden ze geïnstalleerd bij het bezoeken van de website.

Analytische cookies
houden bij hoe onze website wordt gebruikt, bijvoorbeeld om het verkeer op de website te meten of hoe vaak een pagina wordt geraadpleegd. We gebruiken deze informatie om de gebruikerservaring en prestaties van onze website en diensten te analyseren. Voor het plaatsen van deze cookies zullen wij uw toestemming vragen.

Marketingcookies
verzamelen informatie om relevante gesponsorde inhoud over onze producten en producten die door derden worden aangeboden te leveren. Ze volgen gebruikers op onze website om op basis van hun voorkeuren advertenties te tonen die relevant en interessant zijn voor onze bezoekers. Deze cookies worden alleen geplaatst met uw toestemming.

Social media cookies
worden gebruikt wanneer u informatie deelt via een deel knop voor social media op onze website, of wanneer u social media content raadpleegt via onze website, bijvoorbeeld bij het bekijken van een Vimeo-filmpje. Voor het plaatsen van deze cookies is uw toestemming vereist.

Cookie-voorkeuren aanpassen

In de media

"Een mens verzamelt 10.000 objecten. Wat doen we daar na de dood mee?": Karen Wuytens (PXL-MAD)

17/10/2026

Onze doden herdenken we op 1 november. Maar voor wie iemand verliest, is elke dag een beetje Allerheiligen. Gelukkig is er groeiende aandacht voor onze omgang met de dood. Een voorbeeld is de troostzakdoek, mee bedacht door kunstenaar Rinus Van de Velde.

Maanden nadat zijn oma was overleden, vond de Limburgse kunstenaar Erik Chiafele in haar diepvries een door haar gemaakte lasagne. Natuurlijk was de vraag: eet ik die op, en zo ja, wanneer? Hij wist dat de geur die uit de oven zou komen zijn oma nog één keer zou terugbrengen. Hij had haar lasagne zo vaak gegeten. Hij wist dat het een nieuw afscheid zou zijn.

Op een dag, wat later, schilderde Chiafele een lasagne. Verf is zijn taal. Het is wat hij gebruikt om met penseelstreken te verklanken wat hij ziet, denkt, voelt vooral. "En taal is wat we verloren", zegt Karen Wuytens, onderzoekster aan de PXL-MAD School of Arts in Hasselt. "Als iemand sterft, komen we niet veel verder dan ‘sterkte’. We hebben geen woorden, geen omgangsvormen en geen rituelen meer. Waardoor we dus maar denken dat we beter niets zeggen. Terwijl het juist zo belangrijk is dat wel te doen."

Drie jaar geleden cureerde Wuytens met haar collega Nadia Sels de tentoonstelling ‘In Absence’, als een bijna natuurlijk voortvloeisel uit haar onderzoekslijn die Voices of Things heet. Cruciaal daarin: wat kunnen ogenschijnlijk alledaagse objecten betekenen in een specifieke context?

"Zet iets in een museum op een sokkel en je bekijkt het anders’, zegt Wuytens. ‘Tijdens de coronaperiode voegde ik daar een laag aan toe. We weten dat een westerse mens in zijn leven tot wel tienduizend voorwerpen verzamelt. Stal die uit en je komt tot zeven keer de grondoppervlakte van een huis. Na de dood is het aan nabestaanden om te beslissen wat daarmee moet gebeuren. Dat is vaak een struggle. Houden we de spullen of gooien we ze weg?"

De tentoonstelling Folded Memory loopt van 6 december tot 14 februari in het Documentatie- en Onderzoekscentrum voor Religie, Cultuur en Samenleving KADOC en in de galerie Atelier Re-Né in Leuven.

Verschenen

Een zakdoek die troost: op zoek naar nieuwe vormen van rouwen | De Tijd